استاد حوزه علمیه قم بررسی کرد
چارچوبهای تحول در علم کلام مبتنی بر پیام «حوزه پیشرو و سرآمد»
حجتالاسلام والمسلمین محمدصفر جبرئیلی عضو هیئت علمی گروه کلام اسلامی و الهیات جدید پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در نشست تحول در علم کلام مبتنی بر پیام «حوزه پیشرو و سرآمد»، گفت: با عنایت به چهار ویژگی بارز امام شهید و بر طبق پیام «حوزه پیشرو و سرآمد»، علم کلام در ۶ عرصه مختلف باید متحول شود تا بتواند با تک تک آحاد جامعه ارتباط برقرار نماید.
به گزارش خبرگزاری حوزه، وی در ادامه با تبیین چهار ویژگی بارز رهبری شهید، گفت: پیام بسیار مهم صادر شده به همایش سده، توسط شخصی نوشته شده که دارای این صفات برجسته میباشد:
۱. آشنایی با تاریخ: علما، فیلسوفان و دانشمندانی که با تاریخ آشنا هستند همیشه تحلیلها و قضاوتهای درستتری دارند. امام شهید با بیان اینکه بنده مکرر و سطر به سطر تاریخ ۱۵۰ سال اخیر ایران معاصر را مطالعه نمودهام، همواره به طلاب عزیز تأکید داشتند که آن را بخوانند.
۲. آشنایی با شخصیت ها: امام شهید فقط خود شخصیت را نمیشناخت؛ بلکه جایگاه، منزلت، اندیشهها، افکار و نقش آفرینی او را هم می دانست که برای نمونه میتوان به سخنرانی در کنگره اقبال لاهوری و حافظ در زمان ریاستجمهوری اشاره کرد.
۳. آشنایی با حوزهها و مدارس: حضرت آیتالله العظمی امام خامنهای، حوزهها و مدارس کلامی، فقهی و فلسفی را خیلی خوب میشناخت که در سخنان ایشان در کنگره ملاصدرا این مورد به وضوح مشخص است.
۴. آشنایی با انواع علوم و دانش: قائد شهید امت کاملا به خود علم اصول، کلام، فقه، فلسفه و ... مسلط بودند.
استاد حوزه علمیه قم در ادامه به بیان نکاتی در مورد تحول در دانش کلام مبتنی بر پیام صریح و جامع «حوزه پیشرو و سرآمد» پرداخت و گفت: معتقدم نگاه امام شهید در چند بخش به ما این خط را میدهد که حوزه در ۶ عرصه باید خود را وارد تحول نماید:
۱. تحول در موضوع: اگرچه موضوع علم کلام، ذات، صفات و افعال الهی است، اما معارف توحیدی باید برای کل جامعه کاربردی باشند. لذا در تولید و ارائه متون، باید هدفِ «خدمت به اندیشه و فرهنگ جامعه» را مدنظر قرار داد و پیوند میان حوزه و مردم را صمیمانهتر کرد.
۲. تحول در محتوا: در همه بخشها بهخصوص علم کلام، واقعا باید خود را چابک نمائیم؛ این چابکسازی باید متون و عبارات را در بر گیرد. محتوای کتابها باید خلاصهتر اما با حفظ جامعیت و عمق نوشته شود.
۳. تحول در روش: معتقدم دانش کلام بدون فلسفه نمیشود، ولی یادمان باشد این علم بناست معارف عالی توحیدی را بیان نماید که در قرآن و سنت موجود است و فلسفه باید در خدمت قرآن و سنت و عقلانیت تحول یافته قرار بگیرد.
۴. تحول در هدف: غایت و هدف از مباحث کلامی باید روشنبین، پاسخگو، بهروز و متکی به شیوه اجتهادی باشد.
۵. تحول در متون: اگرچه برخورداری از کتب مرجع و چندجلدی برای جامعه ضروری است، اما باید از کتابهای سنگین و محققانهای که روند تحصیل، تدریس و ارائه را کند میکنند، به سمت کتابهای کاربردی با زبانِ روز حرکت کرد.
۶. تحول در استاد: استاد باید از مهارت کافی و آگاهی نسبت به یافتههای روز جهان برخوردار باشد؛ از سوی دیگر، دانشجو نیز باید اطمینان یابد که استاد با دانش و تجربهای غنی، راهنمای اوست.
۱. آشنایی با تاریخ: علما، فیلسوفان و دانشمندانی که با تاریخ آشنا هستند همیشه تحلیلها و قضاوتهای درستتری دارند. امام شهید با بیان اینکه بنده مکرر و سطر به سطر تاریخ ۱۵۰ سال اخیر ایران معاصر را مطالعه نمودهام، همواره به طلاب عزیز تأکید داشتند که آن را بخوانند.
۲. آشنایی با شخصیت ها: امام شهید فقط خود شخصیت را نمیشناخت؛ بلکه جایگاه، منزلت، اندیشهها، افکار و نقش آفرینی او را هم می دانست که برای نمونه میتوان به سخنرانی در کنگره اقبال لاهوری و حافظ در زمان ریاستجمهوری اشاره کرد.
۳. آشنایی با حوزهها و مدارس: حضرت آیتالله العظمی امام خامنهای، حوزهها و مدارس کلامی، فقهی و فلسفی را خیلی خوب میشناخت که در سخنان ایشان در کنگره ملاصدرا این مورد به وضوح مشخص است.
۴. آشنایی با انواع علوم و دانش: قائد شهید امت کاملا به خود علم اصول، کلام، فقه، فلسفه و ... مسلط بودند.
استاد حوزه علمیه قم در ادامه به بیان نکاتی در مورد تحول در دانش کلام مبتنی بر پیام صریح و جامع «حوزه پیشرو و سرآمد» پرداخت و گفت: معتقدم نگاه امام شهید در چند بخش به ما این خط را میدهد که حوزه در ۶ عرصه باید خود را وارد تحول نماید:
۱. تحول در موضوع: اگرچه موضوع علم کلام، ذات، صفات و افعال الهی است، اما معارف توحیدی باید برای کل جامعه کاربردی باشند. لذا در تولید و ارائه متون، باید هدفِ «خدمت به اندیشه و فرهنگ جامعه» را مدنظر قرار داد و پیوند میان حوزه و مردم را صمیمانهتر کرد.
۲. تحول در محتوا: در همه بخشها بهخصوص علم کلام، واقعا باید خود را چابک نمائیم؛ این چابکسازی باید متون و عبارات را در بر گیرد. محتوای کتابها باید خلاصهتر اما با حفظ جامعیت و عمق نوشته شود.
۳. تحول در روش: معتقدم دانش کلام بدون فلسفه نمیشود، ولی یادمان باشد این علم بناست معارف عالی توحیدی را بیان نماید که در قرآن و سنت موجود است و فلسفه باید در خدمت قرآن و سنت و عقلانیت تحول یافته قرار بگیرد.
۴. تحول در هدف: غایت و هدف از مباحث کلامی باید روشنبین، پاسخگو، بهروز و متکی به شیوه اجتهادی باشد.
۵. تحول در متون: اگرچه برخورداری از کتب مرجع و چندجلدی برای جامعه ضروری است، اما باید از کتابهای سنگین و محققانهای که روند تحصیل، تدریس و ارائه را کند میکنند، به سمت کتابهای کاربردی با زبانِ روز حرکت کرد.
۶. تحول در استاد: استاد باید از مهارت کافی و آگاهی نسبت به یافتههای روز جهان برخوردار باشد؛ از سوی دیگر، دانشجو نیز باید اطمینان یابد که استاد با دانش و تجربهای غنی، راهنمای اوست.